Bophelo Ba Pele Bja Winnie Mandela

Belegilwe Mo Transkei

©Eric Miller
Ka 26 Setemere 1936, nomzamo Winifred Zanyiwe Madikizela o belegilwe mo motseng wa Bizana, moo go bego se bitšwa Transkei (Kapa ya Bohlabela/Eastern Cape). Mmagwe, Nomathamsanqa Mzaidume (Gertrude), o be a ruta ka go tša mahlale gomme Tate wa gagwe, columbus KokanI o be a le Tona ya Kgoro ya Temo, Kagodikgwa le Transkei. Winnie e be e le wa bone wa bana ba seswai.

Ka maswabi, mme wa Winnie o ile a hlokofala ka 1944, ge Winnie a be a na le mengwaga ye 8. Le ge go le bjalo, Winnie o be a sa kgona go tsena sekolo mo Bizana, gomme e be a tšwela pele go tsena sekolo se se Phagamego sa thuto. Go fapana le bana ba bangwe ba bantši ba baso mo Afrika Borwa ka nako yeo, Winnie o filwe thuto e botse. Manganga ka bophara a Molao wa Thuto ya kgethollo a bile gona ge setše a godile. O phasitše mphato wa marematlou mo sekolong sa Shawsbury mo Qunu moo a ithutilego bokgoni bja boetapele. O ile a boela gae a hwetša tate wa gagwe a nyetše mosadi wo mongwe, Hilda Nophikela yo a mo amogetšego le bana babo ka borutho.

Karolo Ya Mošomo Wa Setšhaba Ya Winnie

©Peter Magubane
Ka fase ga eletšo ya tate wa gagwe, Winnie o sepetše mo Transkei a ya Johannesburg ka 1953 go dira mošomo wa mošomo wa setšhaba. Fa a tsenego sekolo sa Jan Hofmeyr sa leago. Ka ngwaga wa 1955 o ile a ba godimo mo mphatong wa gagwe gomme a hwetša pasari ya tšwela pele ka dithuto tša gagwe kua Amerika (USA). O ile a gana, e be a kgetha go dira mošomo wa setšhaba mo nageng ya gagwe. Winnie o tšere mošomo wa leago la kalafo mo sepetleleng sa Baragwanath mo Johannesburg, o ile a ba motho wa motho gare ga baso go tlatša poso yeo. O tšwetše pele go itirela leina mo Sepetlela, a tšwelela mo dikanegelong tša dikuranta fao a bego a bolela ka mathomong a bophelo bja gagwe le tšweletšo ye e atlegilego ya boiphedišo.

Kopano Le Nelson Mandela

©Eric Miller
Winnie o bile le kgahlego ya dipolitiki tša bosetšhaba le go ba lesole le ge e le gore o be a šoma mo sepetlela sa Baragwanath, bjalo ka ge a bone tlala ya batho bao ba dulago mo toropong. Dinyakišišo tša gagwe tša mahu a bana mo toropong ya Alexandra moo go nago mahu a 10 gare ga masea a 1000 a hlagago, se se dirile gore Winnie a lemoge bošoro bja Afrika Borwa. Winnie o nyakile ditsela tša go fetoša toka tše gomme o šomile ka mafolofolo le pele a kopana le Nelson Mandela.

Mola a sale mo Baragwanath, Winnie o be a dula ngwakong o tee le Adelaide Tshukudu mo hosteleng ya bašomi mo Sepetleleng. Bobedi ba bile bagwera ba ba tiilego. Bjalo ka bagwera, gantši ba be ba bolela bošego kamoka, Adelaide boditše Winnie mabapi le ramolao wa (Mopresidente wa peleng wa ANC le Oliver Tambo) yo Adelaide a bego a ratana gomme ka molao, molekane wa gagwe e be e le Nelson Mandela.

Winnie le Nelson ba ile ba tšwa sa go ja ntle, ba ya restorante ya Maindia kgauswi le dikantoro tša diofisi tša gagwe tša Molao. O be a na le mengwaga ye lesometshela go mo feta e bile o be a šetše a tumile mo dipolotiki tša bosetšhaba tša lesolo le kamano. Winnie e be e se tšhoše ke se ka 1957, ge a mo kgopela gore a mo nyale, o ile a dumela. Ba ile ba nyalane ka June ngwaga wo o latelago.

Translated by Lebogang Sewela