Cabernet Sauvignon

© Glenneis Kriel

Ṱhaluso

Heyi ndi veini tsuku, ine ya hula lu mangadzaho fhethu hune havha hu vhukati ha Cabenet franc na Sauvignon blanc. Iwela kha dzi veini dza thengo khulu.

Hune ya bva Hone

Hoyu muri wo thoma uvha hone nga vho 1700s kha ḽa Bordeaux, he ya ḓo dalesa nga mulabdui wa uri ai fhaisiwi nga zwivhungu. Tshirunzi tshayo tsho hula nga centuari ya 18.

Hu livhuwiwau bvelela haveini ya Bordeaux ine ya shuma sa muthetshelo wa maṱhakheni. Yo bva kha vhuvhuimo ha vhumalo ha zwimelanga ṅwaha wa 1990, ya vha yone yo no ṱavhesiwa nga ṅwaha wa 2010.

Manwe Madzina

Nga setshuari ya 18 haangei kha ḽa Bordeaux yo vha i tshi vhidziwa upfi petit Vidure. I dovha hafhu u ḓivhea sa Petit cabernet.

U ṱavhiwa kha ḽa Afrika Tshipembe

Ahu thu tou ḓivhiwa zwavhuḓi uri yo swika lini kha ḽa Arika Tshipembe, fhedzi yo vhonala ubva kha setshuari mbili dzo fhiraho. Muprofesser Abraham Izak Perold wa univesithi ya Stellebosch nga nwaha wa 1920s, o i wanulusa sa tshiliṅwatshine tsha kona u ṱavhea nga mulandu wa uri tshi bvisa mitshelo ya vhuḓi ya veini.

Ubva henefho akona u khwaṱhisedza u ṱavhiwa hayo. Yo vha i tshi ṱavhiwa yo tou ḓi imisa nga yoṱhe, hu si kale ya kona ha u shumiswa yo tangana na dzinwe dzi veini.

Madzingu ane yo Ṱavhiwa Khao

Heyi ndi yone veini tsuku ine yo ṱavhiwa nga vhunzhi kha ḽa Afrika Tshipembe. Iya wanala hoṱhe hune ha vha uri hu a ṱavhiwa veini, hune Stellenbosch ya bva phanḓa i tshi tevhelwa nga Paarl, Swartland na Robertson.

U Aluwa

I ya hula nga maanḓa na hone iya kona na u bveledza zwivhuya.Yo linganelaho ndi 6tt/ha uya kha 12t/ha

U Kaṋiwa

I thoma u kaṋiwa mathomoni a khalaṅwahauya magumonia ṅwedzi wa Ṱhafamuhwe.

Mitshelo

Muri hoyu una mutshelo wo linganelaho, wa tshipulumbu wa vha na muvhala mutsu, lukanda lwa hone lwo oma lwa konḓa, ngeno lukanda lo khaṱhwa na muthetshelo wo no nga mahatsi.

Maṱari

Matari ana muvhala wo dombilelaho mudala, avha na tshivhumbeo tsha tsholinganelaho aita tshipulumbu, avha na zwivhanana zwiṱanu.

Zwivhungu na Malwadze

Muri hoyu a u anḓani na fhethu hune ha vha na murotholo munzhisa, fhedzi zwitshi ḓa kha zwivhungu a zwi u vhaisi.

Mushumo

Kha ḽa Afrika Tshipembe ndi veini ine yo vha i tshi ḓivhelwa uvha muima wo ga ubva nga ṅwaha wa 1920s,ya dovha hafhu ya shumiswa yo tanganisiwa na dzinwedzi no nga Cinsaut kana Shiraz uri i kone uvha thethe, yo ṱangana na Pinotage, na minwe miri yo fhambananaho ine ya shuma u disa muthetshelo kha veini kana Merlot, Cabernet franc ngauralo ngauralo uri i kone u ḓisa muthetshelo wa vhuḓiwa Bordeaux.

Muthetshelo

Vhunzhi ha mitshelo iya beveledziwa kha ḽa Afrika Tshipembe, zwi tshi fhambana nga muthetshelo ubva kha dzi thabeila uya kha dzi liquorice, chocolate, mahatsi na dzi green peppers. Nga u angaredzahu ya tavhiwa mitshelo yo fhambananaho uri i kone uvha na muthetshelo wo fhambananaho.

Translated by Khalirendwe Nekhavhambe