U sikwa ha tshigwada tsha vhakegulu tsha ulwa na vhulwadze ha Aids na vhusiwana

Alicia Mdaka u amba nga ha tshiṱori tsha u sikwa ha tshigwada tsha GAPA na nga uri tsho muthusa hani kha vhutshilo hawe.

‘mme awu vha fanela uya kha zwigwada zwa u thusa’

©Eric Miller
Wa ndondola vhathu we avha atshi khou vhoniwa nga nwananga Phyllis ndi ene o muvhudzaho ḽinwe ḓuvha. Nga hetshila tshifhinga vho professor Monica Ferraira na vhanwe vha gudedzini ḽa Cape Town vho vha vha tshi khou ita dzi ṱhoḓuluso dzavho dza zwa pfunzo nga matshilo avho makhulu vha Afrika tshipembe. Vha ndondola vhathu vha mmbudza uri ndi fanela uya na nṋe ngauri hoyu ndi mushumo wavho wa u thusa vho makhulu nga murahu ha musi vho pfa zwoṱhe zwe ra do ṱangana nazwo.

Ro thoma hetshi tshigwada murahu ha sibadela tsha Michael Mapongwana khayalitsha. Tsini na mapholisani. Ri tshi kha ḓi tou thoma hovha hu vho makhulu vha sumbe. Ha mbo ḓi da vhanwe vhararu ra ita 10 ra mbo ḓi vula bugu ya bannga fhasi ha dzina ḽine ḽa GAPA uri ri kone uḓiitela tshelede ine ya ḓo dovha ya ri thusa, ro ṋanga heḽi dzina zwavhuḓi rosedza zwine ra khou ṱangana nazwo.

U dzhia tsheho ya zwine ra khou ṱoḓa u guda

©Eric Miller
Sa hetshi tshigwada ro isa phanḓa , ro thoma hetshi tshigwada miḓini yashu ri tshi kona u ṱangana luthihi nga vhege na hone ra tshimbila ri tshi vhidza vhanwe vhakegulu. Hezwi ra zwi vhidza uri ‘psychosocial groups’ hune ri akona u thetshelesa na u amba na u thetshelesana nga tshashu munwe na munwe atshi khou amba nga zwitori zwawe. Hangei kha GAPA ro dovha hafhu ra guda nga ha HIV na kushumele kwayo na zwine ra tea u ita musi vhana vhashu vha nga vha nayo musi vha tshi vhuya sibadela vha ri vhudza uri vha nayo.

kanzhi kha nyimelo heyi ri vha rina mutsiko vhukuma na u sinyukana fhedzi ra sa ita ngauralo ri vha ri sa khou ita zwone kha vhana vha vho riṋe. Ndi ngazwo ro ṋanga zwine ra khou ṱoḓa uguda zwone zwine zwa nga ri thusa kha matshilo ashu a ḓuvha nga ḓuvha. Ho no vha na zwifhinga zwinzhi ubva tshe GAPA ya thoma he ya ntshidza ya mpha na maanḓa uri ndi kone u isa phanḓa.